مقدمه
بسیاری از سرمایهگذاران هنگام انتخاب صندوقهای درآمد ثابت، تنها به نرخ سود اسمی توجه میکنند. در حالی که یکی از مهمترین عواملی که میتواند بازده نهایی سرمایهگذاری را افزایش دهد، نحوه استفاده از سودهای دورهای است. در واقع دو سرمایهگذار ممکن است در یک صندوق یکسان و با مبلغ سرمایهگذاری برابر فعالیت کنند، اما در پایان سال بازده متفاوتی کسب کنند.
علت این تفاوت معمولاً به نحوه استفاده از سودهای دورهای بازمیگردد. برخی سرمایهگذاران سود ماهانه خود را دریافت و مصرف میکنند، در حالی که برخی دیگر سودهای دریافتی را مجدداً سرمایهگذاری میکنند. در حالت دوم، علاوه بر اصل سرمایه، سودهای دورههای قبل نیز وارد چرخه سرمایهگذاری میشوند و برای سرمایهگذار سود ایجاد میکنند. به این فرآیند “سود مؤثر (سود مرکب)” گفته میشود.
در صندوقهای درآمد ثابت لوتوس پارسیان، پیروزان پارسیان و برخی دیگر از صندوقهای سرمایهگذاری، امکان بهرهمندی از این مزیت از طریق قابلیت “سرمایهگذاری مجدد سود” یا “صدور از سود” فراهم شده است.
در این مقاله با مفهوم سود مؤثر (سود مرکب)، تفاوت آن با سود اسمی، مزایای سرمایهگذاری مجدد سود و نحوه فعالسازی این قابلیت در پرتال لوتوس پارسیان آشنا خواهیم شد.
آنچه در این مقاله خواهید خواند
- تفاوت سود اسمی و سود مؤثر چیست؟
- سود مؤثر (سود مرکب) چگونه ایجاد میشود؟
- سرمایهگذاری مجدد سود چه مزایایی دارد؟
- صدور از سود چیست و چگونه عمل میکند؟
- چگونه میتوان سرمایهگذاری مجدد سود را فعال کرد؟
- آیا امکان تعیین درصد سرمایهگذاری مجدد وجود دارد؟
- سود مؤثر در صندوقهای درآمد ثابت چگونه محقق میشود؟
- چه افرادی بهتر است سود خود را مجدداً سرمایهگذاری کنند؟
سود اسمی چیست؟
زمانی که درباره نرخ سود یک صندوق درآمد ثابت صحبت میشود، معمولاً منظور سود اسمی سالانه است.
سود اسمی نشان میدهد که اگر سودهای پرداختی در طول سال مجدداً سرمایهگذاری نشوند، بازده سرمایهگذار در پایان سال چه میزان خواهد بود. به عبارت دیگر، سود اسمی صرفاً بر مبنای اصل سرمایه محاسبه میشود و سودهای پرداختشده وارد چرخه سرمایهگذاری مجدد نمیشوند.
بسیاری از سرمایهگذاران تنها به سود اسمی توجه میکنند، در حالی که بازده واقعی سرمایهگذاری میتواند بیشتر از این مقدار باشد.
سود مؤثر (سود مرکب) چیست؟
سود مؤثر یا سود مرکب زمانی ایجاد میشود که سودهای حاصل از سرمایهگذاری مجدداً وارد چرخه سرمایهگذاری شوند و در دورههای بعدی نیز برای سرمایهگذار سود تولید کنند.
در این حالت، تنها اصل سرمایه برای سرمایهگذار درآمد ایجاد نمیکند، بلکه سودهای دورههای گذشته نیز به بخشی از سرمایه تبدیل میشوند و خودشان نیز سود جدید تولید میکنند. به همین دلیل، بازده نهایی سرمایهگذاری بعد از یکسال از نگهداشت آن دارایی از سود اسمی بیشتر خواهد بود.
این مفهوم یکی از مهمترین اصول سرمایهگذاری بلندمدت در بازارهای مالی محسوب میشود و بسیاری از سرمایهگذاران حرفهای از آن به عنوان یکی از مؤثرترین روشهای رشد سرمایه یاد میکنند.
تفاوت سود اسمی و سود مؤثر
برای درک بهتر موضوع، فرض کنید سرمایهگذاری در یک صندوق درآمد ثابت دارای سود سالانه فعالیت میکند.
در حالت اول، سرمایهگذار سودهای دورهای را دریافت کرده و از صندوق خارج میکند. در این شرایط تنها اصل سرمایه در صندوق باقی میماند و سودهای بعدی فقط بر روی همان اصل سرمایه محاسبه خواهند شد.
اما در حالت دوم، سودهای دورهای مجدداً در صندوق سرمایهگذاری میشوند. در نتیجه علاوه بر اصل سرمایه، سودهای قبلی نیز در محاسبات دورههای بعدی مشارکت خواهند داشت.
در چنین شرایطی بازده نهایی سرمایهگذاری افزایش پیدا میکند و سرمایهگذار از مزایای سود مؤثر بهرهمند میشود.
سرمایهگذاری مجدد سود چگونه بازده سرمایهگذاری را افزایش میدهد؟
یکی از ویژگیهای مهم صندوقهای درآمد ثابت، امکان انتخاب نحوه استفاده از سودهای دورهای است.
برخی سرمایهگذاران ترجیح میدهند سود به حساب بانکی آنها واریز شود تا از آن برای هزینههای جاری یا سایر نیازهای مالی استفاده کنند. در مقابل، برخی سرمایهگذاران هدف بلندمدتتری دارند و ترجیح میدهند سودهای دورهای مجدداً در صندوق سرمایهگذاری شود.
در این حالت، هر بار که سود جدیدی به دارایی اضافه میشود، سرمایهگذار تعداد واحدهای بیشتری در اختیار خواهد داشت. در نتیجه سود دورههای بعدی نیز بر روی دارایی بزرگتری محاسبه میشود.
این فرآیند در طول زمان اثر قابل توجهی بر رشد سرمایه خواهد داشت.
صدور از سود چیست؟
در صندوقهای درآمد ثابت لوتوس پارسیان، پیروزان پارسیان و نیکوکاری دانشگاه الزهرا، قابلیتی با عنوان “صدور از سود” در اختیار سرمایهگذاران قرار گرفته است.
با فعالسازی این قابلیت، سود پایان دوره به حساب بانکی سرمایهگذار واریز نمیشود و به جای آن، معادل مبلغ سود به صورت خودکار در صندوق سرمایهگذاری خواهد شد.
در واقع سرمایهگذار بدون نیاز به ثبت درخواست صدور جدید، سود خود را مجدداً به سرمایه تبدیل میکند و از مزایای سود مؤثر بهرهمند میشود.
سرمایهگذاری مجدد سود چگونه انجام میشود؟
پس از محاسبه سود دوره، مبلغ سود به نرخ صدور اولین روز کاری دوره جدید به واحدهای سرمایهگذاری تبدیل میشود. سپس درخواست صدور ثبت شده و واحدهای جدید به دارایی سرمایهگذار اضافه میشوند.
به عنوان مثال، اگر اولین روز کاری دوره جدید روز بیستوششم ماه باشد، سود تعلقگرفته بر اساس نرخ صدور همان روز به واحد سرمایهگذاری تبدیل میشود و پس از تأیید نهایی به دارایی سرمایهگذار افزوده خواهد شد. به این ترتیب سرمایهگذار بدون انجام هیچ اقدام اضافی، سرمایه خود را افزایش میدهد.
آیا امکان تعیین میزان سرمایهگذاری مجدد وجود دارد؟
بله.یکی از مزیتهای مهم این قابلیت، امکان انتخاب درصد سرمایهگذاری مجدد سود است.
سرمایهگذار میتواند تعیین کند چه میزان از سود تعلقگرفته مجدداً سرمایهگذاری شود و چه میزان به حساب بانکی وی واریز گردد. این مقدار از ۱۰ درصد تا ۱۰۰ درصد قابل انتخاب است.
برای مثال:
- ۱۰ درصد سرمایهگذاری مجدد و ۹۰ درصد واریز نقدی
- ۵۰ درصد سرمایهگذاری مجدد و ۵۰ درصد واریز نقدی
- ۱۰۰ درصد سرمایهگذاری مجدد و عدم دریافت سود نقدی
این انعطافپذیری به سرمایهگذار اجازه میدهد استراتژی متناسب با نیازهای مالی خود را انتخاب کند.
چگونه سرمایهگذاری مجدد سود را فعال کنیم؟
سرمایهگذاران میتوانند از طریق پرتال لوتوس پارسیان این قابلیت را فعال کنند. این فرآیند از دو مسیر قابل انجام است:
مسیر اول: بخش ثبت سفارش
سرمایهگذار پس از ورود به سامانه، گزینه “صدور از سود” را انتخاب میکند. سپس پس از تأیید شرایط مربوط به تقسیم سود و تبدیل سود به واحدهای سرمایهگذاری، امکان فعالسازی این قابلیت برای صندوق مورد نظر فراهم خواهد شد.
مسیر دوم: پروفایل کاربری
از طریق بخش پروفایل و منوی “مدیریت سود” نیز میتوان تنظیمات مربوط به صدور از سود را مدیریت کرد. سرمایهگذار در این بخش میتواند صندوق مورد نظر و درصد سرمایهگذاری مجدد را تعیین کند.
چگونه سرمایهگذاری مجدد سود را غیرفعال کنیم؟
هر زمان که سرمایهگذار تمایل داشته باشد سودها به صورت نقدی به حساب بانکی وی واریز شوند، میتواند قابلیت صدور از سود را غیرفعال کند. این کار نیز از طریق بخش ثبت سفارش یا منوی مدیریت سود در پروفایل کاربری انجام میشود.
پس از غیرفعالسازی، سودهای دورهای مطابق روال عادی به حساب بانکی متصل به صندوق واریز خواهند شد.
مثال آموزشی از تفاوت سود اسمی و سود مؤثر (سود مرکب)
“اعداد زیر صرفاً جهت مثال و آموزش مفهوم سود مؤثر (سود مرکب) ارائه شدهاند و لزوماً بیانگر نرخهای جاری صندوقها نیستند.”
| نوع سرمایهگذاری | سود اسمی سالانه | سود مؤثر (سود مرکب) سالانه |
| مثال صندوق اول | ۲۸.۵۰٪ | ۳۲.۵۳٪ |
| مثال صندوق دوم | ۲۹.۷۰٪ | ۳۴.۱۰٪ |
| مثال صندوق سوم | ۳۲.۶۴٪ | ۳۸ ٪ |
همانطور که مشاهده میشود، بازده نهایی سرمایهگذاری میتواند بیشتر از سود اسمی باشد. علت این موضوع آن است که سودهای دورهای مجدداً وارد چرخه سرمایهگذاری شدهاند و خود نیز برای سرمایهگذار سود ایجاد کردهاند.
نکته مهم: سود مؤثر (سود مرکب) زمانی به طور کامل محقق میشود که دارایی سرمایهگذار در طول یک سال کامل در صندوق باقی بماند و سرمایهگذار اقدام به ابطال دارایی یا خروج از صندوق نکند. هرچه مدت نگهداری دارایی کوتاهتر باشد، اثر سود مرکب نیز کمتر خواهد بود.
صندوقهای بدون پرداخت سود دورهای چه وضعیتی دارند؟
در برخی صندوقهای درآمد ثابت، سود به صورت دورهای به حساب بانکی سرمایهگذار واریز نمیشود و در ارزش دارایی باقی میماند. مانند صندوق اعتمادآفرین پارسیان.
در این نوع صندوقها، سرمایهگذار در صورت نگهداری واحدهای سرمایهگذاری به صورت خودکار از اثر سود مؤثر بهرهمند میشود؛ زیرا سودهای حاصلشده مجدداً وارد چرخه سرمایهگذاری میشوند و ارزش دارایی را افزایش میدهند.
به همین دلیل بسیاری از سرمایهگذاران بلندمدت این نوع صندوقها را برای رشد سرمایه انتخاب میکنند.
چه افرادی بهتر است از سرمایهگذاری مجدد سود استفاده کنند؟
سرمایهگذاری مجدد سود معمولاً برای افرادی مناسبتر است که:
- هدف آنها رشد سرمایه در بلندمدت است.
- در کوتاهمدت به سود نقدی نیاز ندارند.
- قصد دارند بازده نهایی سرمایهگذاری خود را افزایش دهند.
- سرمایهگذاری را با دید یکساله یا بلندمدت انجام دادهاند.
در مقابل، افرادی که برای تأمین هزینههای ماهانه یا ایجاد جریان نقدی منظم برنامهریزی کردهاند، ممکن است دریافت نقدی سود را ترجیح دهند.
جمعبندی
سود مؤثر (سود مرکب) یکی از مهمترین مزایای سرمایهگذاری بلندمدت در صندوقهای درآمد ثابت است. زمانی که سودهای دورهای مجدداً در صندوق سرمایهگذاری شوند، علاوه بر اصل سرمایه، سودهای قبلی نیز وارد چرخه تولید بازده میشوند و سرمایهگذار از رشد بیشتری برخوردار خواهد شد.
در صندوقهای لوتوس پارسیان، پیروزان پارسیان و نیکوکاری دانشگاه الزهرا، این امکان از طریق قابلیت “صدور از سود” فراهم شده است و سرمایهگذار میتواند از ۱۰ تا ۱۰۰ درصد سود خود را مجدداً سرمایهگذاری کند.
البته باید توجه داشت که تحقق کامل سود مؤثر مستلزم ماندگاری دارایی در صندوق در طول یک دوره کامل یکساله سرمایهگذاری است. به همین دلیل، این قابلیت بیشتر برای سرمایهگذارانی مناسب است که با دید بلندمدت سرمایهگذاری میکنند.
پرسشهای متداول
سود مؤثر با سود اسمی چه تفاوتی دارد؟
سود اسمی فقط بر اساس اصل سرمایه محاسبه میشود، اما در سود مؤثر، سودهای قبلی نیز وارد چرخه سرمایهگذاری شده و سود جدید تولید میکنند.
آیا برای استفاده از سود مؤثر باید اقدامی انجام داد؟
در صندوقهای دارای قابلیت “صدور از سود”، سرمایهگذار باید این گزینه را فعال کند تا سودهای دورهای مجدداً سرمایهگذاری شوند.
آیا میتوان فقط بخشی از سود را مجدداً سرمایهگذاری کرد؟
بله. امکان تعیین درصد سرمایهگذاری مجدد از ۱۰ تا ۱۰۰ درصد وجود دارد.
آیا سود مؤثر در چند ماه نیز محقق میشود؟
اثر سود مؤثر از همان دورههای ابتدایی آغاز میشود، اما نرخ سالانه اعلامشده زمانی به طور کامل محقق میشود که دارایی به مدت یک سال کامل در صندوق باقی بماند.
آیا میتوان هر زمان صدور از سود را غیرفعال کرد؟
بله. سرمایهگذار میتواند در هر زمان از طریق پرتال لوتوس پارسیان تنظیمات مربوط به صدور از سود را تغییر داده یا آن را غیرفعال کند.